GDP là gì?

GDP (Gross Domestic Product) là tổng sản phẩm nội địa hoặc tổng sản phẩm quốc nội. Đây là một chỉ số tiêu dùng đo lường tổng giá trị thị trường của tất cả các loại hàng hoá, dịch vụ cuối cùng được sản xuất ra ở một quốc gia trong một thời kỳ nhất định.

“Hàng hóa và dịch vụ cuối cùng” là các loại hàng hóa và dịch vụ được bên mua mua và sử dụng chúng, không phải là mua, chế biến và được bán lại cho một bên mua khác (gọi là hàng hóa và dịch vụ chuyển tiếp). Giá trị của hàng hóa chuyển tiếp không được tính vào GDP.

Chính vì GDP đo lường tổng sản lượng được sản xuất và tiêu thụ của một quốc gia, nên GDP là chỉ số phổ biến nhất được dùng để đánh giá sức khỏe của một nền kinh tế.

Ý nghĩa của chỉ số GDP

Chỉ số GDP thực sự rất quan trọng đối với nền kinh tế của một quốc gia:

– Nó là thước đo đánh giá tốc độ tăng trưởng kinh tế cũng như mức độ phát triển của quốc gia đó trong một thời gian xác định.

– Đồng thời, nó cũng thể hiện rõ ràng sự biến động của giá trị hàng hóa và dịch vụ theo thời gian;

– Từ chỉ số GDP ta có thể nhận biết được các dấu hiệu của suy thoái kinh tế, lạm phát;

– Các nhà đầu tư nước ngoài sẽ xem GDP là cơ sở để đánh giá về tiềm năng phát triển của một quốc gia, từ đó quyết định xem có nên góp vốn đầu tư hay không;

– Chính phủ mỗi quốc gia sẽ dựa vào chỉ số GDP để ban hành, điều chỉnh các chính sách tiền tệ sao cho phù hợp nhất với nền kinh tế.

Tuy nhiên GDP cũng có một số hạn chế như:

– Các hoạt động sản xuất tự cung tự cấp sẽ không được thể hiện đầy đủ qua chỉ số này;

– Các sản phẩm, dịch vụ ngoài giấy tờ hoặc kinh doanh sản xuất bất hợp pháp (thị trường chợ đen) sẽ không thể định lượng được;

– Kết quả GDP đã bỏ qua mọi chi phí của khâu trung gian;

– Mức tăng trưởng GDP không thể xác định chính xác sự phát triển của quốc gia nói chung hay người dân ở đó nói riêng, đơn giản nó chỉ phản ánh sản lượng vật chất mà thôi.

Khái niệm liên quan thường gặp đến GDP

1. GDP bình quân đầu người là gì?

Thu nhập bình quân đầu người còn được gọi là tổng sản phẩm quốc nội bình quân đầu người. Đơn giản đây là tổng chi tiêu thống kê kinh tế phản ánh giá trị mới của hàng hóa và dịch vụ tính bình quân trên đầu người trong một khoảng thời điểm nhất định.

Thu nhập bình quân đầu người sẽ được tính bằng tổng sản phẩm trên địa bàn chia cho tổng dân số trung bình.

2. GDP danh nghĩa là gì?

GDP danh nghĩa được viết tắt từ Nominal Gross Domestic Product, là tổng sản phẩm quốc nội GDP được tính theo giá trị thị trường hiện tại.

GDP danh nghĩa sẽ gồm những thay đổi về giá do lạm phát, phản ánh tốc độ tăng giảm giá của một nền kinh tế. Chỉ số danh nghĩa khác với chỉ số thực ở chỗ là tất cả những thay đổi về giá do lạm phát đều phản ảnh tốc độ tăng giá của một nền kinh tế.

3. GDP thực tế là gì?

GDP thực tế hay gọi là GDP thực, được viết tắt từ Real Gross Domestic Product hay Real GDP.

Đây chính là chỉ số đo tổng sản phẩm quốc nội đã được điều chỉnh lạm phát. Đơn giản, chỉ số thực tế thể hiện giá trị của tất cả hàng hóa và dịch vụ được điều chỉnh theo tác động lạm phát của một nền kinh tế trong một năm nhất định.

4. GDP xanh là gì?

GDP xanh (Green GDP) là một phần GDP còn lại sau khi đã được khấu trừ một phần chi phí cần thiết dùng để phục hồi môi trường do hậu quả của quá trình tái sản xuất gây ra.

Những yếu tố ảnh hưởng tới GDP

Chỉ số GDP bị tác động bởi rất nhiều yếu tố, trong đó có 03 yếu tố cơ bản ảnh hưởng nhiều nhất, đó là:

1. Dân số

Dân số chính là nguồn cung cấp lao động để có thể tạo ra sản phẩm vật chất của cải và cũng là đối tượng tiêu thụ các thành phẩm được tạo ra đó;

Dân số và GDP là hai đại lượng không thể tách rời nhau. Và là một thành phần không thể thiếu nếu muốn tính GDP bình quân đầu người.

2. Nguồn vốn nước ngoài FDI

FDI là từ viết tắt của Foreign Direct Investment là chỉ số đầu tư trực tiếp của nước ngoài.

FDI có thể là tiền, phương tiện sản xuất, các cơ sơ hạ tầng, đội ngũ lao động…

3. Lạm phát

Lạm phát là sự tăng giá liên tục của tất cả hàng hóa dịch vụ theo thời gian, đồng thời đồng tiền dần bị mất giá trị.

Một quốc gia nếu muốn tăng trưởng kinh tế ở mức độ cao thì buộc phải chấp nhận lạm phát. Để có thể bình ổn được thị trường, Chính phủ luôn phải có những chính sách hợp lý để kiểm soát lạm phát, bởi nếu lạm phát tăng cao, khủng hoảng kinh tế có thể dẫn tới sụp đổ nền kinh tế.

Cách tính GDP

1. Tính GDP theo phương pháp tổng chi tiêu

GDP bằng với tổng chi tiêu của các thực thể trong nền kinh tế, bao gồm chi tiêu đến từ nhóm người tiêu dùng, doanh nghiệp, chính phủ và nước ngoài.

GDP = C + I + G + (EX – IM)

Trong đó:
– C (consumption) là chi tiêu tiêu dùng cá nhân.
– I (investment) là đầu tư tư nhân.
– G (government spending) là chi tiêu chính phủ.
– EX (export) là tổng lượng xuất khẩu.
– IM (import) là tổng lượng nhập khẩu.

2. Xác định GDP bằng phương pháp tính theo thu nhập

GDP = W + I + Pr + R + Ti + De

Trong đó:
– W(Wage): Tiền lương
– I(Interest): Tiền lãi
– Pr(Profit): Lợi nhuận
– R(Rent): Tiền thuê
– Ti(Indirect tax): Thuế gián thu (là loại thuế không trực tiếp đánh vào thu nhập và tải sản của người nộp thuế mà đánh một cách gián tiếp thông qua giá cả hàng hóa và dịch vụ)
– De(Depreciation): Phần hao mòn (khấu hao) của tài sản cố định.

3. Tính GDP theo phương pháp sản xuất

GDP = Giá trị tăng thêm + Thuế nhập khẩu
Hoặc GDP = Giá trị sản xuất – Chi phí trung gian + Thuế nhập khẩu

Trong đó:
Giá trị tăng thêm có thể là: Thu nhập của người sản xuất/ Tiền công/ Bảo hiểm/ Thuế sản xuất / Khấu hao tài sản cố định/ Giá trị thặng dư/ Các thu nhập khác…

Với bài viết trên các thắc mắc về GDP là gì đã được giải đáp. Đây là những khái niệm được sử dụng khá rộng rãi trong nền kinh tế, góp phần giúp người đọc hiểu và dễ dàng phân tích những biến động của nền kinh tế.

Xem thêm: GNP là gì? GNP có tầm quan trọng như thế nào? Cách tính GNP và phân biệt với GDP

The post GDP là gì? Cách tính chỉ số GDP appeared first on Chia Sẻ EveryThing.